رؤوس مطالب: Outline

خلاصه ای كوتاه یا مختصر از یك كتاب یا مبحث یا نوشته كه معمولاً حاوی عناوین یا عنوانهای اصلی و فرعی آن نوشته باشد.

راش: Rushes

نسخه چاپ شده (مثبت) نگاتیوهای فیلمبرداری شده همراه با صدا را «راش» می نامند. بازبینی راش ها برای كنترل نتیجه كار (بازی هنرپیشگان، كیفیت تصویر و حركات دوربین و غیره) انجام می گیرد. در پایان فیلمبرداری ها «راش» ها در اختیار تدوین كننده فیلم قرار می گیرد تا در دو مرحله تدوین اولیه (راف كات) و تدوین نهایی (فاین كارت) به صحنه های فیلمبرداری شده نظم و ریتم پیشرفت منطقی داستان را بدهد.

راش: Rushes

به مجموعه تصاویر فراهم آمده و ادیت نشده از موضوع گفته می شود كه هنوز انتخاب و تدوین نهایی درباره آنها اعمال نگردیده است.

راهنما: Directory

صورتی از اشخاص، سازمانها و جز آن که بر طبق اصول و قواعدی معمولاً به ترتیب الفبایی یا ترتیب رده ای منظم شده باشد و اطلاعاتی درباره اشخاص یا سازمانها و غیره بدهد. مانند راهنمای تلفن یا راهنمای مجله های ایران.

راهنمای كشوی میز امانت و برگه دان: File's guide*

اندازه كارتهای راهنما 7/5×12/5 سانتی متر است، ولی قسمتی از لبه بالایی این كارتها دارای برجستگی و بالا آمدگی 10 میلی متری است و گوشه های بالایی كارت های راهنما بصورت منحنی بریده شده است، تا از تا شدن و خرد شدن آنها جلوگیری شود. روی این برجستگی ها شماره های 1 تا 31 (روزهای ماه)، حروف الفبای فارسی یا انگلیسی و یا علائم مختلف دیگر چاپ شده است. از كارت راهنما در پرونده، مدارك و برگه های میز امانت و برگه دان استفاده می شود. برجستگی كارت راهنما برای نشان دادن نوع مداركی است كه پشت آن فایل یا برگه آرایی شده است.

راهنمای موضوعی: Subject guide

علائم راهنمایی برای رف های كتابخانه كه نشان دهنده موضوع كتاب های جای گرفته شده در رف هاست.

رج بند: Sorter

وسیله ای است كه برای مرتب كردن فهرستبرگه ها به ترتیب حروف الفبا یا ترتیب دیگر به كار می رود.

رده: Class

یكی از بخش های طرح یا فرانمای رده بندی كه زیر آن موضوعهای كه دارای مشخصات مشتركی هستند، گردآوری می شوند.

رده اصلی: Main class

در طرح های رده بندی عمومی، زمینه های مجزایی از دانش که با هم هماهنگ شده و همه زمینه های موضوعی را در بر می گیرند.

رده اصلی: Main class

تقسیمات اصلی در طرح رده بندی، به عنوان مثال در رده بندی دیویی : كلیات، فلسفه، دین، علوم اجتماعی و غیره. یا در رده بندی براون به نام Subject Classification : ماده، زندگی، ذهن، مدرك. رده های اصلی سپس به بخش ها و زیربخش ها و تقسیمات جزئی تر تقسیم می شود. هر تقسیم جزئی به تدریج خرد شده و رده های جدید بسیار خاص را تشكیل می دهند.

رده بندی: Classification

طرح اصولی برای مرتب ساختن كتابها و دیگر مواد كتابخانه بر اساس موضوع یا شكل آنها.

رده بندی دهدهی دیویی: Dewey Decimal Classification (D. D. C.)

طرح رده بندی موضوعی است كه بر اساس رده بندی دانش بشری به وسیله ملویل دیوئی ]برای کتابخانه ها[ ابداع شده است. در این طرح تمام دانش بشری به 9 رده از 1 تا 9 تقسیم شده و موضوعهای بسیار كلی در رده دهمی كه با سه صفر مشخص می شود قرار گرفته كه مقدم بر سایر رده ها واقع می شود. و هر رده مجدداً به ده رده فرعی و باز به ده رده فرعی تر الی آخر تقسیم می شود. این ارقام همه اعشاری است. منتهی تنها بعد از سه رقم اول علامت اعشاری گذاشته می شود تا خواندن اعداد آسان تر شود. این تقسیمات تا آنجا كه گسترش دانش بشری در زمینه مربوط به هر رده ایجاب نماید ادامه می یابد.

رده بندی روسو:

در آرشیوهای منابع دیداری - شنیداری، برای تنظیم مواد از طرحی که توسط خانم فرانسوا لمی - روسو ابداع شده برای مواد غیر کتابی استفاده می شود. در این طرح شماره بازیابی هر ماده غیر کتابی از سه جزء تشکیل شده است : جزء اول کد ماده مورد نظر. جزء دوم شماره ثبت یا شماره توالی که بر اساس آن ماده مورد نظر در قفسه ها مرتب و منظم می شود. جزء سوم که خود از دو جزء تشکیل شده است، تاریخ ساخت و رنگ ماده.

رده بندی كتابخانه كنگره: Library of Congress Classification (L. C. C.)

در نظام رده بندی كنگره دانش بشری به هیجده رده اصلی تقسیم شده و سپس هر رده به تقسیمات كوچكتر تقسیم می شود كه با حروف الفبا مشخص شده اند. در تقسیمات بعدی از عدد استفاده شده است. بنابراین در نشانه گذاری موضوعها از حرف و عدد هر دو استفاده می شود. در هر رده جای خالی در میان شماره ها برای موضوعهای احتمالی آینده پیش بینی شده است. ضمناً در این هیجده رده از حروف I, O, X, W, Y استفاده نشده است و آن را برای حداقل پنج رده اصلی دیگر در نظر گرفته اند. رده بندی كنگره یك رده بندی جامع، گسترش پذیر، ساده و قابل انعطاف است.

رساله: Treatise

کتاب یا نوشته ای که به طور سیستماتیک و یا انضباطی خاص حقایق یا اصولی را مورد بحث قرار می دهد و به نتیجه می رساند.

رسانه های دیداری: Projected media

رسانه ها و مداركی كه برای استفاده از آنها باید از دستگاههای پروژكتور استفاده كرد و آنها را روی پرده یا دیوار ... ملاحظه كرد. مثل سینما، ویدیو، فیلم استریپ، اسلاید، ترانسپرنسی و غیره.

رسانه های دیداری: Projected media

رسانه هایی هستند كه عمدتاً بر حس بینایی اتكاء داشته و از طریق دیداری پیامهای خود را به مخاطبان منتقل می كنند. رسانه های این طبقه خود به دو گروه : رسانه های نوشتاری و رسانه های غیر نوشتاری تقسیم می شوند.

رسانه های دیداری - شنیداری: Audio_Visual media

در این طبقه از رسانه ها از دو حس بینایی و شنوایی برای انتقال استفاده می شود.برخی از رسانه های این طبقه همان رسانه های دیداری شفاف هستند که با صدا همراه شده اند و برخی نیز رسانه های مستقل و جدیدی هستند. این طبقه به دو گروه تقسیم می شوند:1- رسانه های دیداری - شنیداری ساکن 2- رسانه های دیداری - شنیداری متحرک

رسانه های دیداری - شنیداری: Audio_Visual media

بخشی از رسانه های گروهی كه همزمان قابل دیدن و شنیدن است.

رسانه های دیداری - شنیداری ساكن: Still audio_Visual media*

در این گروه انواع رسانه های دیداری غیرمتحرك با صدا همراه می شوند. از جمله اعضای این گروه عبارتند از : الف. كتاب و نوار یا صفحه همراه. ب. مجموعه عكس و نوار یا صفحه همراه. ج. مجموعه اسلاید ناطق. د. فیلم استریپ ناطق.

رسانه های دیداری - شنیداری متحرك: Movable audio_Visual media*

ویژگی این گروه از رسانه های دیداری - شنیداری القای توهم حركت است. اعضای این گروه عبارتند از : الف. فیلم متحرك. ب. تلویزیون. ج. ویدیو. د. رایانه.

رسانه های شنیداری: Sound media

رسانه های شنیداری با تكیه بر حس شنوایی تهیه شده و از طریق شنیدن مورد استفاده قرار می گیرند. اعضای این طبقه از رسانه ها عبارتند از : 1. بیان معلم 2. رادیو 3. صفحه های شنیداری معمولی و لیزری 4. تلفن 5. كارتهای شنیداری 6. نوارهای شنیداری و ضبط صوت.

رسانه های غیر نوشتاری: Non print media*

اگر چه در رسانه های این گروه احتمالاً از رمزهای كلامی نوشتاری نیز استفاده می شود، اما سهم آنها نسبت به دیگر راههای انتقال پیام كمتر است. در شكل دهی این رسانه ها رمزهای تصویری نقش بیشتری دارند. این گروه خود به سه دسته الف. رسانه های تابلویی (نمایشی) ب. رسانه های تصویری مات ج. رسانه های تصویری شفاف تقسیم می شود.

رسانه های نوشتاری: Print media

این گروه از رسانه ها از طریق نوشته ها و متون چاپی یعنی رمزهای كلامی كتبی پیام مورد نظر را به گیرندگان پیام منتقل می كنند. اعضای مهم رسانه های نوشتاری عبارتند از الف. كتابها ب. روزنامه ها و مجله ها ج. اسناد د. مواد تكثیر شده.

رف: Shelf

مربع مستطیلی دراز و مسطح از چوب یا جنس دیگر كه به طور افقی به دیوار یا دو پایه عمودی متصل می شود و كتاب در آن قرار می گیرد.

رف آرایی: Shelving

عمل گذاردن كتاب به صورت صحیح در رفها و قفسه های كتابخانه. اصطلاح Shelving به معنی عام، به كل قفسه های كتابخانه نیز اطلاق می شود.

رف برگه: Shelfist card

صورتی از كتابها و مدارك كتابخانه، معمولاً روی برگه، كه این برگه ها بر مبنای نظام قرار گرفتن كتابها در رفها و قفسه های كتابخانه برگه آرایی شده است. معمولاً مشخصات مربوط به تاریخ ارسال كتاب به كتابخانه، تعداد نسخ یا جلدها و در مورد پیایندها، شماره های موجود در كتابخانه، پشت این برگه یادداشت می شود. چون كامل ترین برگه فهرست كتابخانه است آن را در حكم شناسنامه كتاب می دانند. برگه دان حاوی رف برگه ها را «رف برگه دان» و نیز كل برگه ها را «رف سیاهه» می نامند.

رف برگه دان: Shelf list

برای نگهداری رف برگه ها (شلف لیست) برگه دان كوچكی مطابق با اندازه كشوهای برگه دان معمولی استفاده می شود. تعداد كشوها بنا به نیاز كتابخانه متغیر است.

رف خوانی: Shelf reading

رسیدگی به رف های كتاب در كتابخانه به منظور حصول اطمینان از این كه كتابها در جای درست خود قرار دارند و تهیه صورت كتابهای گم شده و غیره.

رف راهنما: Shelf guide

برچسب ها و علائمی كه برای راهنمائی خوانندگان و مراجعان به كتابخانه، به لبه رفها و قفسه های كتابخانه الصاق می كنند.

رك: RACK

محفظه ای چوبی یا فلزی با عرض استاندارد 19 اینچ که برای نصب تجهیزات مختلف صوتی استفاده می شود.

رنگ پریدگی: Fading*

تجزیه نیترات و ناپایداری بسیاری از موادی كه در ساختمان فیلم های رنگی است (در روشی كه از دو فیلم نگاتیو و پزتیو استفاده می كنیم) سرمنشا بسیاری از مشكلات پر خرجی است كه آرشیو با آن رو به رو است. تجربه نشان داده، در صورتی كه فیلم در اتاقی با دمای معمولی نگاهداری شود، پس از گذشت دوره ای نه چندان طولانی (مثلاً شش سال) ده درصد رنگ می بازد. از این رو نگهداری فیلم های رنگی در دمای ثابت و پایین (حدود 5 درجه سانتی گراد) و با رعایت رطوبت نسبی (15 تا 30 درصد) الزامی است.

روزنامه: Newspaper

نشریه ای که در وقت معین و با فاصله زمانی مشخص که معمولاً روزانه، یا چند بار در هفته است، وقایع را گزارش می دهد و درباره موضوعهای روز به بحث می پردازد.

ریختگی:

به هم خوردن نظم ذرات براده آهن در هنگام ضبط و عبور نوار مغناطیسی از مقابل «هد» در صورتی كه ریختگی زیاد باشد استفاده از نوار غیر ممكن است ؛ بنابراین ضرورت دارد از كلیه منابع یك نسخه اصلی (مادر) همیشه در دست باشد تا در صورت بروز هر گونه اشكال اقدام به تهیه نسخه جدید شود.

ریز فیش (میكروفیش) یا فیلم برگه: Micro fiche

نوعی میکروفرم (ریز شکل) فیلمی که صفحات نوشتاری و تصویری، که از طریق عکاسی به ابعاد کوچک تبدیل شده اند، بر آن ثبت شده است. ابعاد فیلم ها 24/15× 10/16 سانتی متر است و قابی از 14×7 صفحه را در خود جای می دهد. خواندن فیلم برگه با استفاده از فیلم برگه خوان امکان پذیر است و هر بار یک قاب خوانده می شود.

ریز فیلم خوان، میكروفیلم خوان: Micro film reades

وسیله نوری برای تابانیدن نور به ریز فیلم و ایجاد تصویری بزرگ و خوانا به صفحه نمایش.

ریزش كاذب (بازیابی اطلاعات): False drop (Information Retrieval)

مدرك یا اطلاعی كه با موضوع مورد بازیابی بی ارتباط است. در نمایه سازی همارا یك اصطلاح یا واژه بیگانه و بی ارتباط با مطلب مورد نظر.

ریزش كاذب (بازیابی اطلاعات): False drop (Information Retrieval)

منابع ناخواسته که بر اثر خطا در بیان درخواست یا عبارت جستجو، از بایگانی یا پایگاه داده ها بازیابی شده است.

ریموت: Field Pick up-Nemo, Remote

ضبط رویدادهای خارج از استودیو با دوربین فیلمبرداری. مثل مسابقات ورزشی.